Γράφει η Κατερίνα Βιτζηλαίου @the.booklist_
Λίγα λόγια για τον συγγραφέα:
Ο Αντώνης Χ. Παπαδόπουλος γεννήθηκε στην Πτολεμαΐδα. Σπούδασε Ιατρική στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και ειδικεύτηκε στην Ορθοπαιδική και Τραυματολογία, ειδικότητα που υπηρέτησε με αφοσίωση και πάθος. Από το 2013 ζει και εργάζεται στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου διατηρεί σταθερή παρουσία στον χώρο της υγείας ως χειρουργός και διευθυντής σε δημόσιο νοσοκομείο.
Από νεαρή ηλικία έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ιστορία και την ιστοριογραφία. Στον ελεύθερο χρόνο του, μέσα από τη μελέτη και τη συγγραφή, αναζητά τη βαθύτερη κατανόηση του παρελθόντος και τη σχέση του με το παρόν. Κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας στον Έβρο, έγραψε τις πρώτες του ιστορίες και ποιήματα, που παραμένουν ανέκδοτα.
Ο Νίκανδρος είναι το πρώτο του μυθιστόρημα και αποτελεί καρπό χρόνιου στοχασμού και μελέτης.
Ήδη σχεδιάζει τα επόμενα λογοτεχνικά του βήματα με δύο ακόμη ιστορικά έργα σε εξέλιξη.
Κύριε Παπαδόπουλε, σας ευχαριστούμε πολύ για την ευκαιρία που μας δίνετε να σας γνωρίσουμε λίγο καλύτερα.
Είστε ορθοπεδικός γιατρός, πώς συνδυάζετε λοιπόν τις θετικές επιστήμες με την συγγραφή ενός βιβλίου που ανήκει στην αντίπερα όχθη, στις ανθρωπιστικές επιστήμες;
Η συγγραφική και η ιατρική είναι τέχνες με αρκετές ομοιότητες νομίζω. Όπως πρέπει να πείσεις τους ασθενείς σου ότι μπορείς να τους θεραπεύσεις έτσι και ο συγγραφέας πρέπει να πείσει και να εμπνεύσει τους αναγνώστες του ότι μπορεί να τους διασκεδάσει (ή και να τους θεραπεύσει κατά κάποιο τρόπο). Μέσα από το λόγο του, πρέπει να τους κερδίσει.
Ποια ανάγκη σας ώθησε να γράψετε το πρώτο σας μυθιστόρημα, τον Νίκανδρο;
Ξεκάθαρα η αγάπη για την ιστορία και τις ιστορίες. Θεωρώ ότι είμαι συλλέκτης ιστοριών και στον Νίκανδρο έχω συμπεριλάβει πολλές ιστορίες που έχω ακούσει από γνωστούς και φίλους, προσαρμοσμένες στο ιστορικό υπόβαθρο του 48 πΧ. Επίσης η ανάγκη να ασχοληθώ με κάτι διαφορετικό από την καθημερινότητα των νοσοκομείων, και της ιατρικής, έναν τρόπο εκτόνωσης.
Μιλήστε μας με λίγα λόγια για το βιβλίο σας;
Ο Νίκανδρος είναι ένα βιβλίο που γράφτηκε μετά από αρκετή μελέτη. Έχει αρκετή ιστορία, αρκετές πληροφορίες για τον αναγνώστη για την αρχαία Μακεδονία, την Αλεξάνδρεια και τη Ρώμη, όμως ο πυρήνας της ιστορίας είναι η πατρότητα. Ένα μάλλον ασυνήθιστο θέμα στη λογοτεχνία. Οι κεντρικοί ήρωες είναι ιστορικοί, στρατηγοί, αυτοκράτορες, αλλά κατά βάση είναι πατέρες. Η ιστορία έχει αρκετές ανατροπές∙
Ποια είναι τα βαθύτερα νοήματα που θα θέλατε να περάσετε μέσα από το βιβλίο σας;
Δεν είχα σκοπό να περάσω βαθύτερα νοήματα, αλλά αν θέλει κάποιος να βρει κάτι βαθύτερο από μια καλή ιστορία, νομίζω το περιεχόμενο της πατρότητας και του ηρωισμού είναι αυτά που θίγω περισσότερο σε βάθος. Ο ηρωισμός είναι κάτι που συχνά το εξυμνούμε, το εξιδανικεύουμε, όμως η πραγματικότητα είναι διαφορετική νομίζω. Δεν λάμπει, δεν θέλγει, είναι πολλές φορές μια αναπόφευκτη επιλογή. Για την πατρότητα δε, θα υπάρχει και συνέχεια, καθώς γράφεται και δεύτερο βιβλίο.
Πώς αποφασίσατε να χρησιμοποιήσετε τον Διόδωρο Σικελιώτη ως κεντρικό χαρακτήρα;
Περιστρεφόμουν γύρω από διάφορες εκδοχές της ιστορίας, αλλά ήθελα έναν δυνατό αφηγητή, κάποιον που να μην μπορούσε να αμφισβητήσει ο αναγνώστης στα λεγόμενά του. Και με συνεπήρε το γεγονός ότι για έναν τόσο γνωστό Ρωμαίο ιστορικό, είναι τόσο λίγες προσωπικές λεπτομέρειες γνωστές! Δεν είναι γνωστή ούτε η ακριβής ημερομηνία γέννησης και θανάτου του, αν είχε οικογένεια, σχεδόν τίποτα. Αυτό το κενό ήρθα να το καλύψω λογοτεχνικά…
Ο Νίκανδρος συμβολίζει κάτι περισσότερο από τον χαμένο γιο του Διόδωρου. Μπορείτε να μας εξηγήσετε περισσότερο;
Σαφώς. Υπάρχουν 2 Νίκανδροι βέβαια. (Μάλλον τρεις, αν υπολογίσεις και τον Μάριο - spoiler alert!). O ένας ο αρχαίος είναι ο αφανής ήρωας, "αυτός για τον οποίο δεν θα γραφτούν ποτέ τραγούδια." Αυτός που είναι πάντα εκεί όταν τον χρειάζεσαι, αλλά ίσως να μην θυμάσαι ούτε το όνομά του. Ο καθένας μας μπορεί να σκεφτεί τέτοιους ανθρώπους, στην προσωπική μας ζωή. Ο Διόδωρος, λοιπόν, θέλησε να τιμήσει τον αφανή ήρωα δίνοντας το όνομά του στον γιο του. Ο δεύτερος Νίκανδρος, ο σύγχρονος, είναι ο ορισμός του παραμελημένου, του μαχητή που επέζησε της κακοποίησης. Ένας τυπικός Ρωμαίος νεολαίος, η ζωή του οποίου ήταν πάντα στα χέρια άλλων. Μέχρι τώρα …
Πώς καταφέρατε να αποδώσετε με τόσο ρεαλισμό τον εμφύλιο πόλεμο Καίσαρα–Πομπήιου και γενικότερα εκείνη την περίοδο;
Ευχαριστώ για το σχόλιο. Είναι επαναλαμβανόμενο (το σχόλιο) τόσο για τον πόλεμο όσο και για την ιστορική περίοδο, οπότε με χαροποιεί ιδιαίτερα. Η μελέτη της ιστορικής περιόδου κράτησε αρκετά και διάβασα αρκετές πηγές για να είμαι επιστημονικά όσο πιο ακριβής για τις συνθήκες, τις διατροφικές συνήθειες ακόμα και τη μετεωρολογία!
Σε σχέση με τις συνθήκες του πολέμου και τις μάχες, πήρα αρκετά στοιχεία από προσωπικές συζητήσεις με ανθρώπους που έχουν βρεθεί σε πόλεμο. Κανονικό πόλεμο, έτσι; Θυμάμαι συνομιλίες που είχα με έναν γνωστό μου που έζησε φριχτά σκηνικά στη Βοσνία. Πολλά από αυτά έχουν περάσει στις σελίδες της μάχης του Δυρραχίου ειδικά. Η περιγραφή της μυρωδιάς του ηρωισμού.
Γενικά, στην μυθοπλασία μου έχω ενσωματώσει ιστορίες που έχω "κλέψει" από καθημερινές συνομιλίες που μου είχαν κάνει εντύπωση. Κλέφτης ιστοριών.
Ανάμεσα στον Ρωμαϊκό, στον Ελληνικό και στον Αιγυπτιακό πολιτισμό ποιον θαυμάζετε περισσότερο και γιατί;
Και οι 3 έχουν πολλούς λόγους θαυμασμού, αλλά ως Έλληνας θα επέλεγα τον ελληνικό. Νομίζω σε επίπεδο τέχνης, γλώσσας και φιλοσοφίας ήταν πολύ πιο μπροστά από τους άλλους δυο. Ο Ρωμαϊκός για αρκετούς αιώνες ήταν η συνέχεια του ελληνικού, αλλά παραήταν brutal για τα γούστα μου. Ο Αιγυπτιακός παραήταν μεταφυσικός. Ο Πτολεμαϊκός Αιγυπτιακός, όμως, είχε πολύ ενδιαφέρον όσο τον μελέτησα.
Αν μπορούσατε να κάνετε ένα ταξίδι στο χρόνο σε ποια εποχή και σε ποιον τόπο θα πηγαίνατε και γιατί;
Σίγουρα στο 48 πΧ! Στην Αλεξάνδρεια. Μια πόλη μυθική για την εποχή, όπου η ανθρώπινη γνώση είχε φτάσει σε ένα επίπεδο ασύγκριτο για την εποχή. Να περπατήσω δίπλα στη βιβλιοθήκη, να μυρίσω τους πάπυρους και τα βιβλία.
Σχετικά με τον εμφύλιο του Πομπήιου και του Ιουλίου Καίσαρα, ποιανού το μέρος θα παίρνατε και γιατί;
Δύσκολη ερώτηση. Ο Πομπήιος είναι ο πιο αδικημένος ηττημένος στην ιστορία των ηττημένων νομίζω. Σπάνια μνημονεύεται ενώ είχε προσφέρει τόσα πολλά στην Ρωμαϊκή Δημοκρατία. Βέβαια αντιπροσωπεύει το παλιό. Το φθαρμένο και το διεφθαρμένο. Ο Ιούλιος αντιπροσωπεύει την αλλαγή, το καινούριο. Και θέλει να πατάξει τη διαφθορά. Αλλά ως άνθρωπος δεν θα με ενέπνεε ποτέ να τον ακολουθήσω. Πομπήιος λοιπόν!
Τί συμβουλή θα δίνατε σε κάποιον που θέλει να γράψει ένα ιστορικό μυθιστόρημα σήμερα;
Να το σκεφτεί καλά και να μελετήσει αναλυτικά την ιστορική περίοδο που θα ασχοληθεί.
Ποια θεωρείτε ότι είναι τα κοινά στοιχεία και ποιες οι διαφορές της συγγραφής με την ιατρική ;
Τα κοινά τα είπαμε νομίζω. Ο κοινός τρόπος που πρέπει να εμπνεύσεις τους αναγνώστες και τους ασθενείς. Οι διαφορές είναι κυρίως στον τελικό σκοπό. Στην ιατρική δεν έχεις περιθώριο λάθους, στη συγγραφική αν γράψεις ένα κακό κείμενο, θα πάρεις μια κακή κριτική, καθόλου λεφτά. Όλα αυτά διορθώνονται. Στην ιατρική δεν είναι πάντα τόσο απλά τα πράγματα. Οπότε προσπαθείς μέσω μιας αυστηρής εκπαίδευσης και ενός τρόπου ζωής να περιορίσεις το περιθώριο λάθους.
Ποια είναι τα επόμενα συγγραφικά σας σχέδια;
Γράφω ήδη τη συνέχεια του Νίκανδρου. Είναι μια αυτόνομη ιστορία σαφώς, όμως αν ξέρεις την επίσημη ιστορία ξέρεις ίσως τι μπορεί να ακολουθήσει. Το δεύτερο βιβλίο (που δεν έχει ούτε καν τίτλο ακόμα) θα έχει διαφορετικό τόνο και κλίμα …
Επίσης με ενδιαφέρει πολύ το ghost writing (συγγνώμη δεν ξέρω αν υπάρχει ελληνικός όρος που να το περιγράφει). Θέλω να γράψω την ιστορία κάποιου που έζησε μια πολύ ενδιαφέρουσα και πολύπλοκη ζωή. Τον έχω εντοπίσει, αλλά πρέπει να τον πείσω και … να βρω και χρόνο. Είπαμε. Κλέφτης ιστοριών.
Το βιβλίο Νίκανδρος κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κάκτος: https://www.kaktos.gr/product/nikandros/