Γράφει η Θεοδώρα Ιστόριου @criminally_yours
Το επάγγελμα του ντετέκτιβ είναι μια σχετικά πρόσφατη επινόηση που τοποθετείται χοντρικά στη δεκαετία του 1840. Σε μια περίοδο που καθορίστηκε από τη βιομηχανική επανάσταση και πολέμους, όπου κυριαρχούσε η αβεβαιότητα και μια πρωτόγνωρη αστικοποίηση, ο/η ντετέκτιβ εκπροσωπούσε την επιστήμη, τη σιγουριά, οργάνωνε το χάος και απέδιδε δικαιοσύνη. Έτσι λοιπόν, σε μια εποχή με το έντυπο υλικό γινόταν πιο εύκολα διαθέσιμο από ποτέ, οι ιστορίες μυστηρίου, πολλές φορές εμπνευσμένες από αληθινά εγκλήματα, άρχισαν να κάνουν την εμφάνισή τους και να γίνονται ανάρπαστες. Ακολουθούν τρεις βιβλιοπροτάσεις που μας βάζουν στο κλίμα μέσα από σκοτεινά εγκλήματα και γλαφυρές αποδόσεις της κοινωνίας της εποχής.
Kate Summerscale ‘Οι υποψίες του κυρίου Γουίτσερ’
Είναι ένα σύγχρονο έργο που κινείται στα όρια μεταξύ μυθοπλασίας και δοκιμίου. Παρουσιάζει την αληθινή υπόθεση φόνου στο Ρόουντ Χιλ Χάουζ, σε μια έπαυλη της αγγλικής επαρχίας στην Αγγλία το 1860 που υπήρξε καταλύτης για την πορεία του αστυνομικού σώματος στη χώρα αλλά και για το αστυνομικό μυθιστόρημα εμπνέοντας συγγραφείς όπως ο Willkie Collins στη Φεγγγαρόπερτα, ο Charles Dickens στο Ζοφερό Οίκο και στο ημιτελές Μυστήριο του Έντουιν Ντρουντ, ο Henry James στο Στρίψιμο της βίδας. Καταιγιστικό, παρουσιάζοντας υλικό της υπόθεσης δημιουργεί ένα πολύ κατατοπιστικό πλαίσιο για τους λάτρεις και μη της αστυνομικής λογοτεχνίας.
Émile Gaboriau ‘Έγκλημα στο Ορσιβάλ’
Γραμμένο το 1867, δημοσιεύτηκε σε συνέχειες και γνώρισε γρήγορα πολύ μεγάλη επιτυχία ενώ ο Gaboriau θεωρείται από τους πρωτοπόρους του είδους. Πρόκειται για τη δεύτερη περιπέτεια του Monsier Lecoq (η πρώτη είναι η Υπόθεση Λερούζ) και στην πλοκή και τον χαρακτήρα του εντοπίζονται ομοιότητες με τον Auguste Dupin του Edgar Allan Poe ενώ αποτέλεσε την έμπνευση για τον χαρακτήρα του Sherlock Holmes του Sir Arthur Conan Doyle. Στοιχεία που ξεχωρίζουν είναι το ταλέντο του Lecoq στην προσεκτική παρατήρηση και του βαθιούς συλλογισμούς με την επαγωγική μέθοδο, η ευστροφία και η ευφυΐα του αλλά και οι μεταμφιέσεις του.
Fergus Hume ‘Φόνος στην άμαξα’
Γραμμένο το 1886 διαδραματίζεται στη Μελβούρνη της Αυστραλίας. Όλα ξεκινούν με την ανακάλυψη ενός φόνου σε αγοραία άμαξα. Τι γίνεται όμως όταν κατηγορείται ένας αθώος; Θεωρείται το πρώτο best seller της αστυνομικής λογοτεχνίας πουλώντας μέσα σε λίγα χρόνια μισό εκατομμύριο αντίτυπα παγκοσμίως, περισσότερα αντίτυπα από τη Σπουδή στο Κόκκινο που εκδόθηκε την επόμενη χρονιά (1887). Ο Hume είχε δηλώσει ότι θαύμαζε το έργο του Gaboriau και ήθελε να πειραματιστεί σε μια πόλη που γνώριζε καλά και μπορούσε να αποτυπώσει μέσω της προσωπικής του εμπειρίας. Είναι ένα έργο που μεταφέρθηκε στο θέατρο και τον κινηματογράφο (για πρώτη φορά το 1911) πολλές φορές ενώ δραματοποιήθηκε και για το ραδιόφωνο.