Γράφει η Ερμιόνη Κοσκινά, @koski_er
Το "She Starlight" του Gordon Hall είναι ένα έργο που ισορροπεί επικίνδυνα —και γοητευτικά— ανάμεσα στην επιστήμη και το μυστήριο, στη λογική και την πίστη. Μέσα από τη σχέση των δύο επιστημόνων, της Miranda και του Duncan, ο Hall εξερευνά τη βαθύτερη φύση της συνείδησης και τη δυνατότητα του ανθρώπου να υπερβεί τον εαυτό του μέσα από τη γνώση και τον πόνο.
Το πείραμά τους για την “πνευματική ενέργεια” (thought energy) δεν είναι απλώς ένα επιστημονικό εγχείρημα· είναι μια ψυχαναλυτική κάθοδος στα θεμέλια της ύπαρξης. Ο θάνατος της Miranda σηματοδοτεί την καταβύθιση του ήρωα στα στρώματα του ασυνειδήτου - εκεί όπου, σύμφωνα με τον Freud, το Εγώ (Ego) διαλύεται υπό την πίεση του Αυτού (Id) και αναζητά ένα νέο νόημα υπό το βλέμμα του Υπερεγώ (Superego). Ο Duncan, αμφιταλαντευόμενος ανάμεσα στην ενοχή και στη λύτρωση, προσεγγίζει την Starlight όχι ως πνεύμα αλλά ως εσωτερική φωνή, ως την ψυχή που καλεί τον εαυτό της σε επαναγέννηση.
Σε αυτό το σημείο το έργο του Hall συναντά τη σκέψη του Jung: η Starlight λειτουργεί ως αρχέτυπο του αιώνιου θηλυκού, εκείνης της ενστικτώδους και συνάμα υπερβατικής παρουσίας που οδηγεί το υποκείμενο προς την ολοκλήρωση (individuation). Η εμφάνισή της δεν ανήκει στον χώρο της μεταφυσικής, αλλά στον χώρο του ονείρου και της συμβολικής γλώσσας - η Starlight είναι το όραμα του ασυνειδήτου που επιμένει να γίνει λόγος.
Κι όμως, η μορφή της δεν είναι μόνο ψυχολογική: έχει μέσα της κάτι από το ποιητικό φως της αποκάλυψης. Ο Hall γράφει σαν να επικαλείται μια Φεγγαροντυμένη του 21ου αιώνα. Όπως εκείνη η οραματική μορφή του Σολωμού κατέρχεται με “φως μεσημερνό” που τη νύχτα πλημμυρίζει για να φανερώσει την αλήθεια πέρα από τις αισθήσεις, έτσι και η Starlight κατέρχεται από τον ουρανό της συνείδησης για να φωτίσει όχι την επιστήμη, αλλά την ψυχή του ανθρώπου που την αναζητά. Είναι το ίδιο άυλο φως που δεν ανήκει στον κόσμο, αλλά στον εσωτερικό χώρο της πίστης - το θείο κάλλος που μεταμορφώνει τον πόνο σε γνώση.
Η πνευματικότητα του Hall δεν είναι δογματική· είναι εμπειρική. Ο Θεός του βιβλίου δεν έχει όνομα ούτε εκκλησία, είναι η ίδια η ανθρώπινη επιθυμία να νοηματοδοτήσει το άγνωστο. Ο συγγραφέας μετατρέπει τη θρησκευτική αγωνία σε ψυχολογικό μυστήριο, σε μια πορεία αυτογνωσίας που περνά μέσα από τη σιωπή, την ενοχή και τελικά την αποδοχή του ασυνείδητου. Όπως ο Jung έγραψε, “Δεν φωτιζόμαστε κοιτάζοντας το φως, αλλά βυθιζόμενοι στο σκοτάδι μας” - και η Starlight δεν είναι τίποτε άλλο από αυτό το φως που αναδύεται μέσα από την απώλεια.
Η γλώσσα του Hall διατηρεί επιστημονική ακρίβεια, αλλά το υποδόριο ρεύμα της είναι ποιητικό. Η ψυχρή ορολογία της φυσικής διαλύεται σε υπαρξιακούς στοχασμούς, κι εκεί που νομίζουμε πως διαβάζουμε για σωματίδια και πεδία, βρισκόμαστε να παρακολουθούμε μια λειτουργία της ψυχής. Το She Starlight είναι, εν τέλει, ένα έργο που αποδεικνύει πως η αναζήτηση του Θεού και η αναζήτηση του εαυτού είναι δύο όψεις της ίδιας εξίσωσης· κι όπως στη “Φεγγαροντυμένη”, το φως δεν εξηγείται - απλώς μας αγγίζει.
Το βιβλίο She Starlight του Gordon Hall κυκλοφόρησε σε αυτοέκδοση τον Μάιο του 2025 και είναι διαθέσιμο μέσω του επίσημου συνδέσμου του συγγραφέα: https://lakefell.com/Lakefell/sales.shtml