Γράφει η Έλενα Μπαμπαούση, @ithaca_bookodyssey
Την είπανε τέρας, την χλεύασαν, την κατέκριναν, την απομόνωσαν αλλά ποτέ δεν κοίταξαν βαθύτερα μέσα της, όχι επειδή φοβήθηκαν μην γίνουν πέτρα, αλλά για τις ενοχές που είχανε οι ίδιοι. Καταλάβαιναν μέσα τους πως φταίνε και οι ίδιοι για ό,τι ακολούθησε την πορεία της ζωής της. Ήταν η Μέδουσα, όχι όμως σαν το τέρας που την παρουσίασαν.
Αλήθεια, τι σας έρχεται στο μυαλό όταν ακούτε την λέξη Μέδουσα; Άραγε δεν μεγαλώσαμε νιώθοντας αποστροφή για αυτήν την αποκρουστική μορφή αλλά και ένα δέος χάρη στην τρομερή δύναμη που είχε μόνο με μια ματιά; Αναρωτηθήκαμε μήπως την άλλη πλευρά της ιστορίας; Αυτή της γυναίκας πίσω από τον μύθο. Το συγκεκριμένο λοιπόν retelling φωτίζει ακριβώς αυτή την πλευρά. Η ιστορία αποτυπώνεται μέσα από τα μάτια και το μυαλό της Μέδουσας, τις σκέψεις και τα συναισθήματα της. Είναι επίσης μια διαχρονική ιστορία για τους θύτες και τα θύματα, το πόσο εύκολα και άδικα αντιστρέφονται οι ρόλοι τους, για την αντικειμενοποίηση που δεν σταματάει να βιώνει η γυναίκα.
Τον μύθο της Μέδουσας τον γνωρίζουμε όλοι, με αυτό που δεν ασχοληθήκαμε περεταίρω είναι αυτές οι λεπτομέρειες που αποδίδουν το πραγματικό της πρόσωπο. Η συγγραφέας, μας περιγράφει αυτές τις λεπτομέρειες που θα μπορούσαν να είναι πιο κοντά στην αλήθεια.
Στο νησί όπου πλέον απομονωμένα κατοικεί η Μέδουσα με τις αδελφές της εμφανίζεται ο Περσέας, στο πρόσωπο του οποίου η πρωταγωνίστρια μας βρίσκει έναν φίλο στον οποίο θα μπορέσει να ανοιχτεί (προσοχή, ακολουθούν spoilers!).
Αφηγούμενη την ιστορία της ζωής της, βλέπουμε αρχικά ένα κορίτσι το οποίο ζούσε μια ικανοποιητική και ευτυχισμένη ζωή μέχρι να αρχίσει να μεγαλώνει, να γίνεται γυναίκα και να προσδιορίζουν την αξία της βάση της ομορφιάς της. Μια ομορφιά που ο θεός Ποσειδώνας ζήλεψε και ήθελε δική του και για τον λόγο αυτό την καταδίωκε συνεχώς. Μέχρι που η θεά Αθηνά της προσέφερε καταφύγιο στον ναό της και η Μέδουσα πίστεψε ότι πλέον μπορεί να ζήσει ήρεμα, ώσπου ο Ποσειδώνας την βρίσκει και εκεί και πλέον δεν μπορούσε να του ξεφύγει και έτσι με την βία την έκανε δική του. Έπειτα η Αθηνά θυμωμένη με την Μέδουσα που άφησε να συμβεί κάτι τέτοιο(!) της έδωσε μια καταστροφική δύναμη ώστε κανένας να μην πέσει πάλι θύμα της(!). Στο μεταξύ μαθαίνουμε και τις αληθινές βουλές του Περσέα, ο οποίος ταξίδευε στην θάλασσα μέχρι να βρει το περιβόητο τέρας με τα φίδια στο κεφάλι, να το σκοτώσει και να σώσει την μητέρα του Λήδα σε μια συμφωνία που είχε κάνει με τον βασιλιά Πολυδέκτη. Όταν το μαθαίνει αυτό η Μέδουσα πληγώνεται αλλά χωρίς φόβο του αποκαλύπτεται και ο Περσέας αλλάζοντας την φιλική του στάση αποφασίζει πως πρέπει να την σκοτώσει. Ούτε η Μέδουσα μέχρι στιγμής γνώριζε τι δύναμη της είχε δώσει η Αθηνά, φυσικά ούτε και ο Περσέας, έτσι ξεκινάει μια πάλη μέχρι που ο τελευταίος την κοιτάζει κατάματα και πετρώνει.
Το βιβλίο στο σύνολο του μου άρεσε, περισσότερο από όλα γιατί η συγγραφέας επικεντρώνεται στην ανθρώπινη της διάσταση και όχι στην τερατώδη μορφή της. Σε αυτή την εκδοχή δεν κρύβεται μια αιμοσταγής γυναίκα που διψά για εκδίκηση αλλά μια γυναίκα της οποίας μας γίνεται φανερή όλη η συναισθηματική παλέτα, από την ευδαιμονία και τον έρωτα έως την οργή και την δυστυχία. Πλήρωσε το τίμημα για κάτι στο οποίο δεν έφταιγε, ανέλαβε τον ρόλο του θύτη ενώ ήταν το θύμα. Κάτι το οποίο συμβαίνει έως σήμερα, άτομα που έχουν πέσει θύματα σεξουαλικής παρενόχλησης ενοχικά αναλαμβάνουν μερίδιο ευθύνης για αυτό που τους συνέβη. Το τέλος του βιβλίου με άφησε με ένα γλυκόπικρο αίσθημα, καθώς η Μέδουσα ανακτά τον δυναμισμό της αποφασίζει να ζήσει όσο καλύτερα μπορεί την ζωή της, καταδικασμένη ωστόσο να είναι απομονωμένη από τον υπόλοιπο κόσμο για να μην προκαλέσει άλλο κακό. Ένα κακό για το οποίο εξ αρχής δεν ήθελε να έχει την δύναμη του κάτι το οποίο με έκανε να νιώσω θλίψη και θυμό, καθώς αναγκάστηκε να ζήσει συμβιβασμένη με κάτι που δεν διάλεξε η ίδια. Ουσιαστικά η λύτρωση δεν ήλθε ποτέ για εκείνη. Κάτι που δυστυχώς είναι αναπόφευκτο σε όσους έχουν βιώσει κάτι τόσο σκληρό και απάνθρωπο, πρέπει να ζήσουν με αυτό, να έχουν την μνήμη από αυτό.
Κάτι που μας δείχνουν τέτοιες μυθολογικές εκδοχές, πέρα από το γεγονός ότι οι γυναίκες ανέκαθεν αντιμετωπίζονταν σαν αντικείμενα χωρίς συναισθήματα και επιθυμίες ή ακόμη και να είχαν ήταν ελάσσονας σημασίας, είναι και το ότι ακόμη και οι άνθρωποι που καταδικάζουν τα θύματα και τους καταλογίζουν ευθύνες δεν διαφέρουν και σε πολλά από τους θύτες. Αλλά και κάτι ακόμη σημαντικό, τα πραγματικά τέρατα δεν κρύβονται πίσω από αποκρουστικά προσωπεία, ούτε κάτω από το κρεβάτι μας όπως φοβόμασταν μικροί, τα πραγματικά τέρατα κρύβονται μέσα μας.
Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα σε μετάφραση Μυρσίνης Γκανά σε μια υπέροχη σκληρόδετη έκδοση με μια εντυπωσιακή εικονογράφηση από την Olivia Lomenech Gill, η οποία θα σας μαγνητίσει κάνοντας την ιστορία πιο παραστατική και ζωντανή.