Γράφει η Κατερίνα Βιτζηλαίου, @the.booklist_
Λίγα λόγια για τον συγγραφέα:
To "Όνειρα Γλυκά", είναι το πρώτο λογοτεχνικό εγχείρημα του Σταύρου Τάχου. Ο Σταύρος γεννήθηκε το 1984 και μεγάλωσε στη Φλώρινα. Δραστηριοποιείται στους τομείς της Μουσικής, της Τεχνολογίας και της Εκπαίδευσης. Από παιδί εκφραζόταν μέσω της μουσικής, κατέχει Δίπλωμα Μονωδίας, είναι Υποψήφιος Διδάκτορας Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης και έχει παίξει σε παραστάσεις μιούζικαλ. Έχει γράψει μουσική για ταινίες κινουμένων σχεδίων και έχει αποσπάσει διεθνείς διακρίσεις για τις συνθέσεις του. Σπούδασε Τεχνητή Νοημοσύνη στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και η εργασία του σε Ερευνητικά Κέντρα έχει παράγει πλήθος δημοσιεύσεων σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά και συνέδρια.
Η τεχνολογική του εμπειρία του δίδαξε την αξία της επιστημονικής σκέψης. Ως εκπαιδευτικός Ειδικής Αγωγής έμαθε τη σημασία της αποδοχής και της ενσυναίσθησης και μέσα από το έργο του αναδεικνύει ό,τι μας ενώνει ως ανθρώπους.
Σταύρο, σε ευχαριστούμε που μας επέτρεψες να σε μάθουμε καλύτερα. Τί σε ενέπνευσε να γράψεις μια ιστορία που ασχολείται με το ψυχικό τραύμα;
Εγώ σας ευχαριστώ για τη συνέντευξη. Το 2020 συμπλήρωνα 8 χρόνια διαταραχών ύπνου. Τα περισσότερα βράδια ξυπνούσα πολλές φορές ιδρωμένος κατά τη διάρκεια της νύχτας από βίαιους εφιάλτες. Όταν πια φοβόμουν να πέσω για να κοιμηθώ, αποφάσισα να ζητήσω ψυχολογική βοήθεια. Έτσι ανακάλυψα ότι οι εφιάλτες ήταν το υποσυνείδητό μου που ξεσπούσε για ένα ψυχικό τραύμα που κουβαλούσα από παιδί. Συνεπώς, μπορεί εξωτερικά να φαινόμαστε ευδιάθετοι, αλλά τα όνειρά μας είναι ο καθρέφτης της ψυχής μας. Έχει σημασία αν είναι γλυκά σαν ζαχαρωτά ή πικρά και σκοτεινά. Αυτή η συνειδητοποίηση "γέννησε" την ιδέα για το "Όνειρα Γλυκά".
Το βιβλίο σου σε ποιο είδος συγκαταλέγεται και ποιες ηλικίες αφορά;
Το "Όνειρα Γλυκά" είναι ένα βιβλίο που αφορά όλες τις ηλικίες, καθώς οι δύσκολες καταστάσεις και τα ψυχικά τραύματα δε μας βρίσκουν σε κάποια συγκεκριμένη ηλικία. Από τη στιγμή που ένα παιδί είναι ικανό να διαβάσει μεγάλη φόρμα, μπορεί να διαβάσει και το συγκεκριμένο έργο. Σαν είδος είναι πολύ κοντά στον "Μικρό Πρίγκιπα": Είναι ένα ανάγνωσμα στο οποίο μπορούμε να επανερχόμαστε σε κάθε δεκαετία της ζωής μας και να ανακαλύπτουμε κάτι νέο, καθώς όλο το περιεχόμενό του είναι αλληγορικό.
Ποια είναι η βασική ιδέα και το κεντρικό μήνυμα που θέλεις να μεταδώσεις μέσα από την ιστορία σου;
Το "Όνειρα Γλυκά" είναι ένα μήνυμα ελπίδας για τους ανθρώπους που περνούν μια φάση μελαγχολίας, μικρή ή μεγάλη. Επιπλέον, αναδεικνύει το σημαντικό ρόλο των κοντινών μας προσώπων στη θεραπεία του ψυχικού τραύματος. Είναι μια πρόσκληση για μια κοινωνία στην οποία θα έχουμε πιο ουσιαστικές σχέσεις και θα φροντίζουμε το κοντινά μας πρόσωπα, ειδικά όταν περνούν δύσκολες περιόδους στη ζωή τους.
Ο ήρωας σου προσπαθεί να ξεπεράσει κάποιο ψυχικό τραύμα με την συνδρομή των φίλων του και της δικής του εσωτερικής δύναμης. Ποιος είναι ο ρόλος των δικών σου ανθρώπων, αλλά και της δικής σου θέλησης στην πορεία της επούλωσης των δικών σου τραυμάτων;
Λέγεται συχνά πως το τραύμα είναι κάτι σαν μια καλά κρυμμένη, σχεδόν απωθητικά "περιτυλιγμένη" ευκαιρία για να κερδίσεις ένα κομμάτι του εαυτού σου. Κάτι σαν ένα άνθος μέσα σε ένα κουβάρι από αγκάθια. Πραγματικά, η θέληση για να καταφέρεις να αγγίξεις αυτό το άνθος πρέπει να είναι μεγάλη. Επειδή όμως ο δρόμος της θεραπείας είναι μακρύς και οι άνθρωποι δεν ξυπνάμε κάθε μέρα με το ίδιο κίνητρο και την ίδια αποφασιστικότητα, ο ρόλος των προσώπων που έχουμε γύρω μας είναι καθοριστικός. Κάποιες μέρες μας παίρνει από κάτω, κάποιες μέρες το φορτίο είναι πολύ μεγάλο και χρειαζόμαστε κάποιον να μας καταλάβει και να μας καθοδηγήσει γλυκά για να βρούμε ξανά το δρόμο μας.
Πώς διαχειρίζεσαι στο βιβλίο σου ένα τόσο ευαίσθητο θέμα ώστε να είναι κατανοητό και κατάλληλο για παιδιά, αλλά και ουσιαστικό για ενήλικες;
Το κείμενο χρησιμοποιεί την αλληγορία για να περάσει τα μηνύματά του. Για την ακρίβεια, τα πάντα μέσα στο βιβλίο, οι χαρακτήρες, οι σκηνές, οι τοποθεσίες είναι στοιχεία της αλληγορίας και έχει γίνει προσπάθεια ώστε να μην υπάρχει τίποτα το περιττό. Το "πίσω κείμενο" του βιβλίου γίνεται πιο εύκολα κατανοητό από τους ενήλικες, αλλά και για όσα παιδιά δεν κατανοήσουν το περιεχόμενο της αλληγορίας υπάρχουν εναλλακτικές: Θα μπορούσε, για παράδειγμα, η ανάγνωση αυτής της ιστορίας να προκαλέσει μία συζήτηση πάνω στο ψυχικό τραύμα μεταξύ του γονέα και του παιδιού.
Στο σημείο αυτό βέβαια θα μου επιτρέψετε να πω ότι για εμένα δεν είναι απαραίτητο ένα παιδί που θα διαβάσει το "Όνειρα Γλυκά" να αντιληφθεί πλήρως την αλληγορία που είχα στο μυαλό μου όταν το έγραφα. Πιστεύω πολύ στον ψυχαγωγικό χαρακτήρα των βιβλίων και θεωρώ ότι από μόνη της η ιστορία αυτή είναι διασκεδαστική και ανατρεπτική.
Οι σπουδές σου και το εργασιακό σου υπόβαθρο είναι ένας ενδιαφέρον συγκερασμός τέχνης και τεχνολογίας και αποτελείς τρανό παράδειγμα ότι στους ανθρώπους δεν πρέπει να μπαίνουν ταμπέλες. Παρακαλώ για τον σχολιασμό σου.
Είναι αλήθεια ότι από μικρός είχα το πρόβλημα πως με ενδιέφεραν πολλά πράματα! Βέβαια χωρίς την Τέχνη, και πιο συγκεκριμένα τη μουσική, δεν μπορώ να ζήσω. Μεγάλωσα σε μία πόλη που δεν είχε ωδείο και μέχρι το πανεπιστήμιο δεν είχα κάνει επίσημες σπουδές μουσικής, παρά μόνο ιδιαίτερα μαθήματα πιάνο. Όταν λοιπόν βρήκα το χώρο και το χρόνο, προχώρησα και με τις μουσικές μου σπουδές. Μετά από την πορεία μου και στους δύο αυτούς κλάδους πιστεύω ακράδαντα ότι πολλά στοιχεία του ανθρώπου-επιστήμονα είναι απαραίτητα για μια επιτυχημένη καλλιτεχνική πορεία, αλλά και το αντίθετο: Η φαντασία, η έκφραση και ο τρόπος με τον οποίο "δένεται" με τη δουλειά του ένας καλλιτέχνης σίγουρα είναι πολύτιμα εφόδια για κάποιον που δραστηριοποιείται στις Θετικές Επιστήμες.
Πώς μπορεί η ιστορία του βιβλίου σου να λειτουργήσει θεραπευτικά για ένα παιδί ή μεγαλύτερο παιδί που έχει βιώσει κάτι τραυματικό;
Το "Όνειρα Γλυκά" προσπαθεί να σταθεί στο πλευρό του αναγνώστη και να του ψιθυρίσει πως μπορεί ο δρόμος να είναι μακρύς αλλά μέχρι στιγμής τα έχει καταφέρει εξαιρετικά. Επιχειρεί να του δείξει πως είναι σημαντικό που έχει φτάσει μέχρι αυτό το σημείο του μονοπατιού γιατί το να κουβαλάς ένα τέτοιο φορτίο είναι κάτι πολύ δύσκολο. Το σημαντικότερο όλων όμως είναι πως μέσα από το κείμενο προσπαθούμε να μιλήσουμε στο παιδί που ζει μέσα μας, να του δώσουμε κουράγιο για να προχωρήσει και ελπίδα πως μια μέρα όλα θα είναι καλύτερα.
Πιστεύεις ότι τα παραμύθια μπορούν να γίνουν "γέφυρες" για δύσκολες συζητήσεις μεταξύ παιδιών και ενηλίκων;
Ναι, είναι καλό να ξεκινάνε πού και πού κάποιες συζητήσεις με νόημα και ουσία με αφορμή την ανάγνωση ενός παραμυθιού. Ακριβώς επειδή όπως ανέφερα και προηγουμένως, οι δυσκολίες στη ζωή δε διαλέγουν συγκεκριμένη ηλικία για να έρθουν, ή αν θέλετε, δε μας περιμένουν, είναι καλό να έχει προηγηθεί μια σχετική συζήτηση έτσι ώστε αν έρθουν σε μία μεταγενέστερη φάση της ζωής μας, τα παιδιά να είναι πιο έτοιμα ψυχολογικά να τις αντιμετωπίσουν.
Υπάρχουν κάποιοι συγγραφείς ή βιβλία που σε έχουν επηρεάσει βαθιά στον τρόπο που γράφεις ή σκέφτεσαι;
Ναι, μου άρεσε πάντα η κλασική λογοτεχνία και σίγουρα με έχει επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό: Δεν μπορώ να ξεχάσω ποτέ τον τρόπο με τον οποίο μπορεί ο Ζολά να μετατρέψει μια ειδυλλιακή ρομαντική σκηνή σε μία παραφωνία εμμονών και ενστικτωδών αντιδράσεων (βλ. "Για Μια Νύχτα Έρωτα), θαυμάζω το πώς ο Γκενασσιά μπορεί να πλάθει τόσο λατρεμένους χαρακτήρες μέσα σε ένα τόσο ασφυκτικό μεταπολεμικό πλαίσιο (βλ. "Η Λέσχη Των Αθεράπευτα Αισιόδοξων") και ακόμα είμαι εντυπωσιασμένος από το αριστοτεχνικό, περίτεχνο πλέξιμο της αλληγορίας, της σάτιρας, της φιλοσοφίας και του έρωτα που κάνει ο Μπουλγκάκοφ (βλ. "Ο Μαιτρ και η Μαργαρίτα")
Τι ελπίζεις να προκαλέσεις στους αναγνώστες με την ιστορία του βιβλίου σου;
Ελπίζω το "Όνειρα Γλυκά" να είναι μια σπίθα για να ευαισθητοποιηθούμε παραπάνω σαν κοινωνία πάνω στο ψυχικό τραύμα, να ενημερωθούμε και να στηρίξουμε όποιον έχει ανάγκη από βοήθεια. Ελπίζω να καταφέρουμε να μιλήσουμε στον παιδικό μας εαυτό αλλά και να δούμε το παιδί στα πρόσωπα των ανθρώπων που βρίσκονται κοντά μας.